Raad voegt daad bij woord over nieuwbouw scholen

Geplaatst op vrijdag 18 juni 2021

Alles wees er al op na de commissievergadering in mei 2021, maar vorige week dinsdag 8 juni 2021, voegde de raad de daad bij het woord: plannen voor nieuwe schoolgebouwen moeten vanaf nu stuk voor stuk ter goedkeuring aan de raad worden voorgelegd. De hele raad steunde een amendement met die strekking op het scholenplan van het college.

Bij het tweede grote agendapunt, de Regionale Energie Strategie, was er wél verschil van mening: wordt de energietransitie in onze regio wel goed aangepakt?

Het was voor het eerst sinds lange tijd dat de raad weer fysiek samen vergaderde. Weliswaar zaten de raadsleden niet in de raadzaal, maar in de ronde galerij (de ‘ring’) boven in de hal van het Huis van de Gemeente. Op die manier konden de raadsleden voldoende afstand van elkaar bewaren.

Nieuwbouw scholen

In het nieuwe ‘Integrale Huisvestingsplan’ (IHP 2021-2036) schrijft het college onder andere welke scholen wanneer aan (ver)nieuwbouw toe zijn. De Raad is in grote lijnen akkoord met het voorstel, zo was al  gebleken in de Commissievergadering van 18 mei 2021, op één punt na: anders dan in het IHP wil de Raad het laatste woord hebben over de (ver)nieuwbouwplannen. Op de achtergrond speelt mee dat in het recente verleden de kosten voor nieuwbouw van de school in onder andere Meijel flink hoger uit bleken te vallen dan verwacht.

Een door VVD en CDA ingediend amendement (wijzigingsvoorstel) kreeg de steun van alle partijen. In het amendement staat dat zowel de uitgangspunten als de uitgewerkte plannen voor nieuwbouw per school, ter goedkeuring aan de raad moeten worden voorgelegd. Ook is in het amendement vastgelegd dat de Raad het IHP eens per 4 jaar evalueert en eventueel bijstelt.

Meer discussie was er over 2 moties die beide te maken hadden met het op korte termijn vrijkomen van basisschool De Pas in Helden. De VVD wil dat op die locatie (eigendom van de gemeente) een commerciële partij betaalbare woningen gaat bouwen, ook om daarmee een stukje van het (dure) IHP te kunnen betalen.

PvdA/GroenLinks daarentegen is voor sociale woningbouw op vrijkomende school-locaties, plekken die immers van oudsher een sociaal-maatschappelijke functie hebben. De partij verwees alvast naar een bestaand burgerinitiatief voor De Pas.

‘Actieve grondpolitiek’

In de korte discussie tussen VVD en PvdA/GroenLinks over de moties bepleitte fractievoorzitter Annigje Primowees van PvdA/GroenLinks een meer fundamenteel beleid rond grondpolitiek in het algemeen. ‘Wat wij missen, en waardoor dit soort moties steeds opnieuw voorkomen, is een actieve grondpolitiek die gedragen is door de gemeenteraad.’ Ze stelde de raad voor om dit binnenkort op de agenda te zetten en duidelijke uitgangpunten te formuleren. ‘Dan voorkom je dat bij iedere vierkante centimeter grond die vrijkomt, je gaat debatteren over hoe je dat moet invullen.’

VVD en ook Lokaal Peel en Maas konden zich daarin vinden, en beide moties werden ingetrokken. Wethouder Paul Sanders (VVD) wees namens het college wel erop dat de raad eerder al een nota grondbeleid had vastgesteld. Die wordt volgens Sanders binnenkort ter herziening aan de raad voorgelegd. Het IHP werd uiteindelijk, met de door de Raad aangebrachte aanscherping, unaniem goedgekeurd.

Openbaar onderwijs Meijel

Aan het begin van de raadsvergadering had inspreker Daniëlle Verbugt uit Meijel bij het agendapunt Spreekrecht nog een pleidooi gehouden om in de binnenkort te openen nieuwe school basisschool in haar dorp, behalve basisschool Den Doelhof ook een school voor openbaar basisonderwijs te huisvesten.

Ze zei dat ouders van meer dan 80 kinderen graag zo’n school zien, en vroeg de raad om vóór 1 juli 2021 een eerste formele aanmelding van dit nieuwe initiatief te doen. Daarna kan er een officiële, meer precieze meting plaatsvinden van de belangstelling. In de behandeling van het agendapunt IHP kwam de raad evenwel niet meer op de inspreker terug.

Draagvlak voor energietransitie

Na het IHP nam de raad ook een besluit over de Regionale Energie Strategie (RES) voor Noord- en Midden-Limburg. Dat is een lang voorbereid startdocument waarin op regionaal niveau wordt uitgewerkt wat er landelijk is afgesproken in het nationale Klimaatakkoord. Het gaat daarbij over zaken als energiebesparing, grootschalige duurzame energieopwekking met zon en wind, gebruik van aardwarmte, versterken van het elektriciteitsnetwerk, betrokkenheid van inwoners en bedrijven en dergelijke. Omdat de RES in de commissievergadering al uitvoerig besproken was, beperkten de fracties zich nu tot enkele politieke hoofdlijnen.

Raf Janssen (PvdA/GroenLinks) vroeg nogmaals aandacht voor de driegende ‘energie-armoede’: fossiele brandstoffen worden steeds zwaarder belast, en dat treft juist mensen met een lager inkomen die niet zo gemakkelijk kunnen overstappen op duurzame alternatieven. Dat is te voorkomen door duurzame energie in collectief eigendom, en met lokale medezeggenschap op te wekken.

PvdA/GroenLinks diende daarom een motie in. Daarin wordt het college opgeroepen om zich in de regio hard te maken om de RES-paragraaf die daarover gaat, aan te scherpen: het ‘streven’ naar 50% lokaal eigendom van zonne- en windprojecten moet een ‘harde eis’ worden. 

CDA gereserveerd

Tiny Valckx (Lokaal Peel en Maas) was het daarmee eens en voegde nog toe die die 50% per project moet gelden. Valckx vroeg ook aandacht voor een laagdrempelig energieloket. Inwoners moeten wat Lokaal betreft nadrukkelijker worden meegenomen in nieuwe plannen. En het moet hen duidelijk gemaakt worden dat de energietransitie ook voordelen voor hunzelf kunnen opleveren.

Het CDA is wat gereserveerder over de RES. Woordvoerder Sandy Janssen zei het onverstandig te vinden dat er zo rigoureus wordt gestopt met gas, terwijl dat toch een relatief schone energiebron is. Ook hoopt zijn partij dat bij de eerstvolgende update van de RES ook kernenergie wordt bekeken als serieuze optie.

Hij vond verder de eerder dit jaar door de raad aangenomen gemeentelijke Duurzaamheidagenda belangrijker dan de RES. ‘Kwalijk’ noemde hij dat door het overvolle elektriciteitsnet enkele subsidie-beschikkingen dreigen te verlopen voor zonnepanelen op daken van ondernemers. Hij eindigde met een oproep aan het college om serieus werk te maken van het verkrijgen van draagvlak bij de bevolking, ‘die zich vaak niet serieus genomen voelt.’

‘Onzinnig plan’

AndersNu en VVD waren ronduit tégen de RES. AndersNu-raadslid Peter Craenmehr zei dat met dit ‘onzinnige plan’ de doelstelling nooit worden gehaald, eenvoudigweg omdat er veel te weinig draagvlak is bij de bevolking. Hij verwees ook naar inspreker Frank Schilder uit Grashoek. Die had eerder in de vergadering zijn zorgen geuit over de aantasting van het landschap en de risico’s voor de gezondheid van met name windmolens. Schilder zei ook tegen de raad dat de plannen voor molens langs de A67 veel te laat met de dorpen in de buurt waren gecommuniceerd.

VVD-woordvoerder Suzan Hermans had ook een hele serie bezwaren tegen de RES: te veel ‘top-down’ en dus niet democratisch tot stand gekomen, te weersafhankelijk (wind, zon), en te weinig aandacht voor kernenergie en waterstof. Ook zij noemde ook het gebrek aan draagvlak onder de bevolking.

Fractiegenoot Teun Heldens zei wel nog richting Peter Craenmehr dat diens pessimisme niet gegrond is: zelfs als slechts de helft van de plannen in de RES doorgaat, worden de doelstellingen voor 2030 tóch gehaald. ‘We hoeven ons dus niet te laten opjagen door links’, voegde hij er nog aan toe. 

Dashboard

Portefeuillehouder Paul Sanders zei in zijn reactie onder meer, dat de regio vooralsnog eerst bezig is met een Duurzaamheidsloket op regionáál niveau. Volgens hem is daarvoor namelijk een zekere schaalgrootte nodig. Het mogelijk vervallen van subsidie-beschikkingen, aan de orde gesteld door het CDA, vond Sanders niet zo vreemd: ‘Die beschikking komt er pas als er een vergunning is van de gemeente en er netwerk-capaciteit is gereserveerd. Daarna kun je je aanvraag 4,5 jaar verlengen. Ik moet zeggen: als ja na 4,5 jaar nóg niet tot uitvoering bent gekomen, is het dan nog wel reëel? Want uiteindelijk reserveer je al die tijd ruimte op het netwerk die andere partijen willen gebruiken.’

Sanders zegde op een suggestie van het CDA nog toe om te bekijken of er vanuit de gemeente een soort ‘dashboard’ gemaakt kan worden. Dat moet een overzichtelijk communicatiemiddel zijn (te publiceren op de gemeentepagina in Hallo) waarop te zien is wat de gemeente al bereikt heeft op het gebied van energietransitie, en wat er nog te doen staat.

Met een meerderheid 20 voor en 6 tegen (VVD en AndersNu), werd de RES uiteindelijk aangenomen.

De PvdA/GroenLinks-motie over 50% lokaal eigendom kreeg geen steun. Andere fracties vertrouwden erop dat wethouder Sanders ook zónder de motie zich in de regio hard zal maken voor dat percentage.

Grond wegbermen in geluidswal

Ook de eerdere discussie in de commissievergadering over het gebruik van (enigszins vervuilde) grond van wegbermen (in bijvoorbeeld geluidswallen), werd in de raad afgerond. Het college stelt voor om die grond niet meer per partij afzonderlijk te laten keuren (want veel werk en duur), maar als categorie goed te keuren.  Dat mag volgens de regels, en het college verzekert dat de vervuiling ruim binnen de normen is.

CDA en VVD vonden het een prima plan en prezen de creativiteit van het college. PvdA/GroenLinks had bij monde van Frits Berben meer twijfels over de veiligheid van de ‘gevijzelde’ (afgeschraapte) bermgrond. Die wordt nu al gebruikt bij de aanleg van een flinke geluidswal bij het Beringse industrieterrein. Ook de verhoging van de normen voor minerale oliën zit de partij niet lekker.

Naast PvdA/GroenLinks had ook Lokaal Peel en Maas wat zorgen over de vervuilde grond. Joep Hermans vroeg zich ook af waarom het advies van IVN en Groenplatform inzake het vijzelen van wegbermen niet in het voorstel was opgenomen. Portefeuillehouder Rob Wanten (CDA) antwoordde dat deze adviezen in het herziene Uitvoeringsplan Openbare Ruimte komen.

Bij de stemming bleek er een ruime meerderheid voor dit voorstel ‘Bodemkwaliteit wegbermen’: 22 vóór en 4 (PvdA/GroenLinks en Joep Hermans) tegen.

Hamerstukken

In de raadsvergadering werden verder enkele andere in de commissievergadering van 18 mei 2021 besproken agendapunten als hamerstuk (dus zonder verdere discussie) akkoord bevonden. Het betrof de vaststelling van een bestemmingsplan voor een Ruimte-voor-Ruimtewoning aan de Kloosterstraat in Helden, en een serie afspraken (vastgelegd in een nieuwe verordening) over de klankbordgesprekken tussen burgemeester en Raad.

Raad mei/juni 2021

Raad voegt daad bij woord over nieuwbouw scholen

Raadsvergadering 8 juni 2021. Maximale zeggenschap na wijzigen voorstel

Huisvesting scholen: Raad wil zelf controle houden

Commissievergadering 18 mei 2021. Partijen nemen geen genoegen met adviesrol.

Terug naar blog overzicht